10 oktober 2018

Sociaal domein / praktijkvoorbeeld

Dagbestedingsarrangement: maatwerk én minder administratie

Maatwerk voor de burger én minder administratieve rompslomp.  Samen met zorgaanbieders kwam de gemeente Enkhuizen tot een innovatief en verrassend eenvoudig concept: het dagbestedingsarrangement. “Dit is zoals de transformatie bedoeld is”, zegt Louis Göttgens. Hij is uitvoerend manager van de stichting Iedereen telt mee van de gemeente Enkhuizen.  

Inwoners van Enkhuizen met een indicatie voor dagbesteding hebben sinds kort twee opties. Of ze gaan naar een organisatie van wie ze het aanbod al kennen, bijvoorbeeld omdat iemand hen erover heeft verteld. Of ze kiezen voor een gesprek met Marleen Heijstee van De Kers, het arrangemententeam Dagbesteding. Overigens spreekt ze zelf liever over daginvulling, omdat die term de lading beter dekt.

Passend aanbod

“Ik bezoek mensen thuis en heb met hen een intensief, maar vrijblijvend gesprek”, vertelt ze. Marleen Heijstee kent de sociale kaart van Enkhuizen op haar duimpje. “Ik luister naar wat ze willen en doe hen een passend aanbod.” Als inwoners dat prettig vinden, gaat ze de eerste keer mee naar de dagbesteding van hun keuze. En na een paar maanden informeert ze of het bevalt.

Bijzonder aan het aanbod dat makelaar Marleen Heijstee doet, is dat de dagbesteding niet per se bij één zorgaanbieder hoeft te worden afgenomen. Het is echt een arrangement. Zo heeft ze een cliënte met een ggz-achtergrond, die twee keer per week naar De Baanbreker ging, een organisatie gericht op mensen met een psychiatrische beperking. “Deze vrouw brengt nu op eigen verzoek één dagdeel door bij LeekerweideGroep, waar ze samenwerkt met mensen met een verstandelijke beperking. Bij Leviaan, een organisatie voor mensen met een psychiatrische achtergrond, bezoekt ze het inloop uur. Die inloop is overigens een algemene voorziening waar je geen indicatie voor nodig hebt.”

Pilot

De werkwijze met het arrangemententeam is een pilot die sinds half juli  loopt. Toen sloten vijf zorgaanbieders een convenant met de gemeente, waarin de onderliggende afspraken zijn vastgelegd. Behalve eerdergenoemde Leviaan, De Baanbreker en Leekerweide-Groep zijn dat Esdégé-Reigersdaal en Omring. De eerste richt zich op mensen met een beperking, Omring is van huis uit een organisatie voor ouderenzorg. Ze zijn alle vijf actief in (de regio) Enkhuizen en vullen elkaar goed aan qua doelgroepen en dagbestedingsaanbod.

De gemeente koopt al sinds de transitie in 2015 dagbesteding in bij onder andere deze vijf. Ze kwamen zelf met het idee om het aanbod anders te organiseren, vertelt Louis Göttgens. De inkoopafspraken die destijds met hen zijn gemaakt matchten niet altijd met de behoefte van cliënten. “We werkten in de aanbesteding met scherp gedefinieerde standaardproducten”, legt hij uit.

Daardoor was het voor de organisaties lastig om maatwerk te leveren. En wilde een inwoner overstappen van de ene naar de andere dagbestedingsaanbieder, dan moest er eerst een nieuwe beschikking komen. Louis Göttgens: “Binnen deze pilot kunnen organisaties makkelijker iets nieuws uitproberen en flexibel schakelen.”

Productcode arrangemententeam

Samen kwamen zorgaanbieders en gemeente tot een verrassend eenvoudige manier om het maatwerkaanbod administratief en financieel af te wikkelen. “Inwoners die dat willen en in aanmerking komen, krijgen van de gemeente een beschikking voor het arrangemententeam. We hebben ook een productcode met die naam ontwikkeld”, legt Marleen Heijstee uit. Met die beschikking kunnen ze shoppen binnen het dagbestedingsaanbod van de vijf zorgorganisaties.

De financieel-administratieve afhandeling is in handen van één van de vijf. Deze organisatie treedt op als hoofdaannemer en regelt het berichtenverkeer en de betaling. Groot voordeel van die werkwijze is dat inwoners kunnen overstappen zonder dat ze een nieuwe beschikking nodig hebben. De hoofdaannemer regelt in zo’n geval dat het geld bij de juiste aanbieder terecht komt.

De gemeente heeft er bewust voor gekozen niet in één keer alle dagbesteding via het arrangemententeam aan te bieden. De ‘traditionele’ werkwijze en de pilot bestaan naast elkaar. Want niet alle aanbieders in de regio doen mee met de proef: voor hen gelden nog de afspraken uit 2015. Een andere reden is dat tevreden cliënten na bijvoorbeeld een herindicatie gewoon verder kunnen bij hun huidige aanbieder. “Ook dát is maatwerk”, zegt Louis Göttgens. Een pilot maakt het bovendien mogelijk om de nieuwe aanpak op kleine schaal uit te proberen en stap voor stap uit te breiden.

Onderaannemerschap

De gekozen opzet biedt alle ruimte voor aanpassing en groei van het gemeentelijk dagbestedingsaanbod. Nieuwe initiatieven van de vijf deelnemers worden eenvoudig onder de productcode arrangemententeam ‘gehangen’. Marleen Heijstee: “En particuliere initiatieven zoals bijvoorbeeld een zorgboerderij kunnen via onderaannemerschap worden toegevoegd.” Om dat te realiseren gaat ze dergelijke initiatieven actief benaderen.

Marleen Heijstee werkt toe naar een situatie waarin het complete dagbestedingsaanbod in Enkhuizen onder het arrangemententeam valt. Sterker nog, als ze merkt dat er veel vraag is naar een variant die nog niet wordt aangeboden, gaat ze daarover met zorgaanbieders in gesprek. “Het dagbestedingsaanbod moet steeds gevarieerder worden, leuker en passender bij wat de burger wil.”

Wens gemeenteraad

Het was de wens van de gemeenteraad om meer maatwerk te leveren. Maar dat niet alleen. “We hadden het geluk dat zorgaanbieders zelf aangaven dat ze het anders wilden”, zegt Louis Göttgens. Het gevolg was dat deze organisaties eerder genegen waren hun eigen belang aan de kant te zetten voor het algemeen belang.

De pilot is gedegen voorbereid. Gemeente en aanbieders hebben uitvoerig gesproken over de inhoud en de manier waarop alles zou worden geregeld. Zo is bijvoorbeeld afgesproken dat de hoofdaannemer de kosten voor de financieel-administratieve afhandeling bij de gemeente kan declareren via de stichting Iedereen telt mee. Ook makelaar Marleen Heijstee wordt betaald door de gemeente. “Als we deze werkwijze voortzetten, willen we tot één tarief te komen waarin deze kosten zijn geïntegreerd”, zegt Louis Göttgens.

Maatwerk is het uitgangspunt, maar Enkhuizen verwacht als bijkomend voordeel te kunnen besparen op zorgkosten. Louis Göttgens: “Ik hoop op inwoners die goed in hun vel zitten, doordat ze bij de dagbesteding van hun keuze beter op hun plek zijn. Wie zich goed voelt kan ook beter tegenslagen opvangen en hoeft minder een beroep te doen op andere vormen van ondersteuning.”

Meer weten?

Neem dan contact op met Marleen Heijstee: 06-18343940.